Tak mi Ojczyzny mojej żal -

tak żal!

minęła ona jakby sen -

jak sen.

Była królewną pośród hal

i borów -

piersi zakute miała w stal,

włosy jak len -

oczy jak głąb wieczorów.

Wróg jej pokrwawił łańcuchem skroń

i zamurował w grobie -

i tak ją zwiesił nad ciemną toń,

skutą za ręce obie.

Przychodzą do niej ruskie cary -

olbrzymy z lodu

i piją rdzawe krwi puchary -

mękę narodu.

Słuchaj! przyjdzie Jan Groźny z Malutą,

prosząc Cię w swadźbę dla syna;

każ - aby rozkuto

tę dłoń, co sztaby zgina.

I wypij do dna krew z czarnych smoków,

Ojczyzno moja -

i wiedz - że z lodów mocną jest zbroja -

a miecz - wykuty z oków.

Ty carewicza uściśnij w łożu,

oczyma zmień go w głaz -

potem na pola idź - w złotym zbożu -

gdzie kosi stary Włas.

Jemu się pokłoń aż do ziemi -

bo on Twój dzierży ród -

z nim - pod lipami pachnącemi

módl się do Gwiazd swych - o cud.


Tyś umarł? nie wiem, lecz się zbudziłem ze łzami

i jeszcze grają chóry tych anielskich lutni

i moje serce, jakby fala, łka mi

i słyszę - cicho szepcą Twoi ucznie smutni.



Czytałem księgę w prześwietlonych zbożach -

kronikę Twoich męczarń i Twych bólów świętych -

wtem, jakby światy mi roztęczył się w oczach

i jakby kwiaty szumią w stepach wniebowziętych:

tak-żeś się cieszył, gasnąc - tak radował w Panu,

konając - i czułem ból Twojego ciała

i dusza moja - ach, gorzko płakała,

żeś jej tam nie wziął -jak kłos zżęty z łanu

i rzucony na drogę pod żelazne koła

w pył...